| De geschiedenis van de radio in België - deel 10: Die scone radio's uit Brugge. |
| Het begon naar het schijnt met Radio Kamiel |
|
Iemand reageerde op
deze oproep en stuurde deze afbeelding en een geluidsfragment. Hiermee
werd dus bevestigd dat het eerste vrije geluid in Brugge uit de zender
van Radio Kamiel kwam. |
| Radio Stokveld |
|
Met dank
aan Rudy Gybels. |
| De V.B.R.O. |
|
In mei 1981 stampte Norbert Van Slambrouck de Vrije Brugse Radio Omroep of kortweg genoemd, de VBRO, uit de grond. Norbert begon zijn carrière als componist / producer / zanger en heeft een zestigtal platen gemaakt waarvan één hit: "Liedje voor Marianne". Vervolgens vond hij zijn weg naar BRT Omroep West Vlaanderen. Hij had er het programma "Variété met Norbert" en was de eerste presentator van het programma "Van twaalf tot twee". Na zijn BRT-periode stapte hij één jaar mee aan boord van de zeezender Radio Mi Amigo. Daar had hij de programma's "Norbert Show" en "Norberts Zaterdagse Showtrein". Ook was hij de top-DJ van de "Mi Amigo Drive In Show". Hij hield het voor bekeken toen de zeezender wettelijk werd verboden door Nederland. Toen vrije radio in België werd geboren was hij één van de eerste medewerkers van Radio WLS (herinner u nog de strijd tussen Maeva en WLS op de kluisberg).
De VBRO werd snel de nummer één in Brugge en ver daarbuiten. Dit kwam omdat de omroep zicht richt tot alle leeftijden en alle bevolkingslagen. Je kon er zowel smartlappen als New Wave op beluisteren. Verder besteed de omroep veel aandacht aan activiteiten die worden georganiseerd door allerlei verenigingen. Men presenteerde in het Algemeen Nederlands. De jingles en de titels van de programma's daarentegen waren in "het Brugsch". Enkel het zondagprogramma "In den Vieux Bruges" werden vertellingen uitgezonden in het dialect. Programma's zoals "Achter d'Olletorre" en "Muziek binst daj werkt" zijn op de dag van vandaag nog steeds beluisterbaar. VBRO heeft nooit haar ambities onder stoelen of banken gestoken. Van in het begin werd er uitgezonden met een vermogen van 200 Watt. Toen het bij de legalisatie slechts mocht uitzenden met 38 Watt om een afstand van 8 km te overbruggen, zocht het andere wegen om buiten Brugge te kunnen worden beluisterd. Zo kon je voor 500 BEF (12,50 Euro) een door-het-huis-gemaakte antenneversterker bestellen om terug beter naar de omroep te kunnen luisteren. Het ging bergaf met de VBRO begin jaren 90. De VZW VBRO ging in vereffening en de VZW Edison Radio Omroep (E.R.O.) nam de frequentie over. Op de 106,0 MHz was toen Radio Edison hoorbaar. Maar toen begin 1993 de voorzitter het voor bekenen hield, heeft Frederik Thomas zijn kans gewaagd. Gedurende de laatste twee VBRO-jaren werkte hij samen met Norbert. Hij was van plan terug de VBRO op de Brugse ether los te laten. In september 1991 kocht hij reeds de naam VBRO van de vereffenaar van de VZW, meester D'hoore. Hij deed dit omdat het zijn droom was de VBRO terug in de lucht te krijgen.
Voor Frederik met concrete plannen begon, stapte hij naar Norbert. Norbert hield zich ondertussen bezig met het ondersteunen van radio's als consultant. Hij vond het een gek idee maar heeft dan toch toegezegd om de heropstart te verwezenlijken. Zo werd de VBRO aangepast aan de normen van de jaren 90. In plaats van losse programma's kwam er een format zodat de luisteraar op elk moment van de dag aan zijn trekken kon komen. Het jaar 2000 is het jaar dat
praktisch elke omroep zich had aangesloten bij een netwerk. Zo sloot
de Brugse omroep zich aan bij Family Radio. Maar er kwamen teveel
negatieve reacties en na enkele maanden begon de radio terug onder eigen
vlag programma's te maken. In 2001 verstevigde de VBRO haar luistercomfort
door haar programma's door te sturen naar de frequentie van VRT
(Vrije Radio Torhout) op 107,90 MHz. |
| Alpenradio |
|
De groep rond Pol Meijer gaf niet op. "Als het niet in het ziekenhuis kon, dan maar zelf een vrije radio oprichten op de FM-band" dacht men. En dat werd in mei 1982 gerealiseerd met Alpenradio.
De eerste zender van Alpenradio was blijkbaar slecht gefilterd want er waren voortdurend storingen waar te nemen op de TV-toestellen uit de omgeving. Dit feit gaf aanleiding tot verschillende inbeslagnames door de overheid. Maar na elke inbeslagname ging Alpenradio gewoon door. Om te voorkomen dat telkens al het materiaal werd meegenomen, werd een dienstnota opgesteld. Deze bevatte allerlei codes waarmee de aanwezige presentator de andere medewerkers kon waarschuwen. Wanneer bijvoorbeeld "code 110" werd omgeroepen, betekende dit dat de rijkswacht ter plaatse was voor een inbeslagname. Gezocht: Pia Versyck uit Westende zoekt de ingezongen jingle van Radio Colombo. Heeft u die jingle, neem dan contact met ons op.
Om het voor de medewerkers aangenamer te maken, is de omroep in mei 1982 dan verhuisd naar de hoogste verdieping van een appartement in de Slachthuisstraat te Sint-Pieters-Brugge net boven de meubelzaak Consorzio. Daar kon men de ruimtes knus inrichten, aangepast aan de behoeften en wensen van de programmamakers. Hierdoor werd een vriendschappelijke sfeer gecreëerd onder de vrijwilligers, die volgens hen typerend was voor hun radiostation. Het resultaat bleef dan ook niet uit: van een tiental medewerkers bij de start, groeide de organisatie uit tot een 60-koppige groep presentatoren, samenstellers en technici.
In mei 1984 werd de programmatie op weekdagen verlengd tot 23 uur. Dat extra uur werd gevuld met een gespecialiseerd muziekprogramma. Op maandag was dat country, op dinsdag rock en soul, jazz op woensdag, hardrock op donderdag en op vrijdag kreeg de luisteraar een overzicht van de hedendaagse muziekgeschiedenis. Uitzonderlijk was dat bijna alle Alpenradio-medewerkers radio maakten op vrijwillige basis. Alleen voor het nieuws en de reclamewerving werd tijdens bepaalde periodes een beroep gedaan op personeelsleden in vast dienstverband. Elke medewerker kreeg trouwens een Alpenradio-paspoort, het officiële bewijs dat hij of zij bij de radio hoorde. Het was ook de tijd waarin the sky the limit was voor Alpenradio. De uitzendingen werden gepromoot met buitenactiviteiten zoals een feestweekend, een rockavond, een promotieshow, een eigen discobar en mobiele studio in winkels, op de jaarbeurs en op de braderieën. Vanaf eind 1983 verscheen om de twee maanden het Alpenradioblad, een gratis krantje met een oplage van 53.000 exemplaren. Daarin werd informatie over de omroep afgewisseld met advertenties. In het blad van augustus '84 lazen we: "De vzw houdt zich bezig met vele activiteiten die ten goede komen aan Alpenradio. Daar de creativiteit en de inzet van de medewerkers zo groot is, werd geëxperimenteerd met video. En de resultaten waren zo, dat besloten is om ermee door te gaan. Alpenvideo, een stap naar lokale TV ? Alpenvideo wil verder gaan, en zoekt medewerkers die zich willen inzetten voor dit medium." Intussen had de overheid werk gemaakt van een wetgevend kader voor de lokale radio's. In 1985 kwam er een nieuw frequentieplan dat bepaalde dat alle lokale radio's een plek kregen op de FM-band tussen 102,50 en 107,90 MHz. Ook Alpenradio moest verhuizen en kreeg FM 105,30 toegewezen.
Het was een periode waarin op meerdere vlakken lokale radio-geschiedenis werd geschreven: de scholenkwissen "Klassepraat" (1987) en "Schoolstrijd", live-uitzendingen van sportevenementen zoals de Motor-enduro in Oostkamp (1987-1988), de Guldensporenmarathon Kortrijk-Brugge (1988), de stadsloop "Dwars door Brugge" (1988-1989), het Interscholen Krachtbaltornooi, de zwemwedstrijd Damme-Brugge, een rechtstreeks verslag met deskundige commentaar over de Heilig Bloedprocessie en de Gouden Boomstoet, enz... Bijna alles was mogelijk op de radio dankzij de inzet van talloze medewerkers en het professionele materiaal waarover Alpenradio beschikte. Er was toen zelfs een speciale cel die buiten-uitzendingen en evenementen moest voorbereiden en realiseren.
Voor andere informatieve programma's werkte de Alpenradio-redactie ook samen met o.a. het Hof van Watervliet en de Brugse Stadsschouwburg. Ook opmerkelijk waren de reclamespots op Alpenradio. Die werden zo goed als allemaal in het huis geproduceerd. De verkoop en het ontwerp gebeurden door het productiebureau LVA. Dat leide tot verzorgde spots en puike staaltjes creativiteit. De klant kreeg een afgewerkt product dat veel meer was dan de rijmelarij die vele andere radio's op dat moment uitzonden. De resultaten van al die inspanningen bleven niet uit. De luisterenquête van Sobemap uit 1987 bewees dat Alpenradio het op één na best beluisterde lokale radiostation was van Brugge. Het totale luisterbereik bedroeg 34.400 luisteraars, dagelijks stemden 16.000 mensen af op FM 105,30. In 1988 werd het
programmaschema verdeeld in vier grote blokken. Tussen 6:00 en 18:00
kreeg de luisteraar een mix van actuele hits, rock, elpee-tracks en de
betere retro-platen uit de jaren '60 en '70. Tussen 18:00 en 19:00 uur
was er "Alpenradio Informatief", een duidingsprogramma dat elke weekdag
aan een ander thema was gewijd zoals sport, cultuur,
sociaal-maatschappelijk, enz. In deze uitzendingen primeerde het woord.
Het derde programmablok was de avond: tussen 19:00 en 21:00 werd elke
dag een andere muziekstijl belicht in een gespecialiseerd programma :
soul-funk, rock, sixties, reggae. Tussen 21:00 en 23:00 werd de avond
afgesloten met een rockprogramma. Onder druk van de concurrentie en door een sterke rekrutering van jonge medewerkers is de radio steeds meer hitwerk beginnen draaien, vooral overdag en tijdens het weekend.
Om verder te professionaliseren besloot Alpenradio begin jaren '90 de uitzendingen gedeeltelijk te automatiseren. Er kwam een Italiaans non-stop-systeem in huis dat de mogelijkheid bood live-uitzendingen, non-stop cd-muziek, opgenomen programma's en reclame af te wisselen. De automaat kreeg de naam "James" mee. Bijkomend voordeel was dat Alpenradio toen 24 uur per dag, 7 dagen per week, het hele jaar door probleemloos kon uitzenden.
In september 1992 trok
Alpenradio naar de andere kant van Brugge. De studio's, het
secretariaat en de redactie werden ondergebracht in de Generaal
Lemanlaan 182/1te Assebroek. Er was ook minder ruimte nodig omdat de
uitzendingen geautomatiseerd de ether in werden gestuurd.
Na het stopzetten van de Alpenradio-uitzendingen gingen sommige medewerkers aan de slag bij andere lokale radio's in Brugge. Enkele van hen zijn vandaag nog altijd radioactief echter de meesten hebben hun hobby opgegeven. Zeven jaar na het einde werd door een groepje oud-Alpinisten een reünie opgezet. In september 2001 verzamelden een vijftigtal medewerkers in Brugge. Ze haalden herinneringen op uit de periode 1982-1993. Alpenradio heeft altijd
veel aandacht besteed aan regionaal nieuws dat door een eigen nieuwsdienst
werd samengesteld. De ex-medewerkers van Alpenradio
houden nog contact met elkaar via http://www.alpenradio.be.tf/.
Daar kan je lezen dat er nog rëunies tussen de medewerkers worden
georganiseerd. Ook zij verlangen om nog eens gedurende een korte periode
terug even radio te maken. Samenstelling: Gunnar Walgraeve met veel input van Björn Crul en Franky Brandt.
|
| Radio Roya |
|
Maar na enkele jaren ging het financieel niet goed met Roya. Germain Boi is uiteindelijk op zoek gegaan naar een overnemer en dat werd de NV West-Vlaamse Radio. Dit was een groep waarin Roularta voor 50% in participeerde.
Op 3 november 1995 ging vanuit de Roya-basis een volledig nieuwe radio in de lucht. De naam van populaire omroep werd veranderd in Radio Noord 103.9 FM. Radio Noord was één van de vier radio's die samenwerkten onder de noemer West-Vlaamse Radio. Het concept was veel muziek afgewisseld door korte informatieve rubrieken en een dagelijks spel. Voor de reclameregie werd beroep gedaan op Roularta Media Group. Het oorspronkelijke concept draaide al enkele jaren op Radio Kortrijk en werd dan ook geïntroduceerd op Radio Noord, Radio Noordzee (Oostende) en Radio Zuid (Roeselare).
Omdat de huisvesting in Sint-Pieters niet voldeed, verhuisde Radio Noord in 1997 naar het centrum van Brugge. In het Memlinghuis, een kantorencomplex van Roularta waar De Streekkrant, Steps en Brugsch Handelsblad al waren ondergebracht, werden de nieuwe studio's ingericht. Bij de start van het Mango-netwerk door de VMM zijn de vier West-Vlaamse Radio's toegetreden.
|
| Radio Gondola |
|
Radio
Gondola werd eveneens opgericht begin
der jaren tachtig. De omroep zond
toen uit op 103,40 MHz. De radio was eerst gehuisvest in de Leopold III-laan
kort bij het Olympia Stadium te Sint-Andries. In een klein lokaal achter
een café was de studio gevestigd. De luisteraar kon toen genieten
van de dagelijkse hits. Radio Gondola is daarna Radio Paradijs
geworden. Dit was een kleine keten van radio's rond Brugge en Knokke-Heist.
Daarna werd het Radio Nostalgie. Hoogstwaarschijnlijk werd het
uiteindelijk Radio Contact. |
| Radio Vrij Moerbrugge |
|
De Oostkampse omroep Radio Vrij Moerbrugge was een leuke familieomroep dat eigenlijk op de grens van Brugge is gevestigd. Eind jaren '90 werd het station overgenomen door Frederik Thomas (VBRO). Samen met VBRO is het dan toegetreden tot Family Radio.In 2001 werd het Contact 2. Weet u meer over Radio Vrij Moerbrugge? Laat het ons dan weten. |
| Radio Exclusief |
|
Radio
Exclusief is momenteel de enige niet-ketenradio
in Brugge. Dit radiostation werd
opgericht eind jaren '80 door Erik De Groot (toen ex-Radio Contact).
Radio Exclusief schoot als een komeet door het Brugse radiolandschap.
De radio vond een onderkomen aan de Kolenkaai te Brugge. De zendmast stond
op de toren van De Nieuwe Molens, een oud complex van een graanbedrijf.
Van bij de start werd gewerkt met een vernieuwend jinglepakket. Het waren
jingles van Amerkaanse makelij met Nederlandstalige en Engelstalige inteksting.
De hitradio werd snel heel populair en behoorde een tijdlang tot de best
beluisterde radio's in Vlaanderen. Men zelf kon Radio Exclusief
over praktisch gans West Vlaanderen ontvangen omdat de antennes zeer hoog
stonden opgesteld en omdat de frequentie vrij is van storingen.
|
| Radio Lissewege, Radio 2000 |
|
Radio Lissewege en Radio 2000 waren twee andere radio-omroepen die een plaats hebben in de Brugse radiogeschiedenis. Radio 2000 zou een familie-omroep zijn geweest in de deelgemeente Sint-Kruis. Tot nu toe hebben wij nog geen oud-medewerkers kunnen vinden die het één en het ander zouden kunnen vertellen. Laat ons zeker iets weten of u meer weet over deze omroepen.
|